پنج‌شنبه, 11 آذر 1400
  • ساعت : ۱۲:۸:۱
  • تاريخ :
     ۱۴۰۰/۰۸/۲۹ 
  • کد خبر : ۱۱۵۹۷
مهارت‌ها، ساختارهای دانش و طرح شخصی سه ضلع سواد رسانه ای
مدرس رشته ارتباطات دانشگاه تهران تقویت مهارت‌ها، ساختارهای دانش و داشتن طرح شخصی را سه ضلع سواد رسانه‌ای دانست و توضیح داد که چرا افراد زیر 18 سال نباید تلفن همراه شخصی داشته باشند.

احسان شاه‌قاسمی مترجم، نویسنده و مدرس دانشگاه در وبینار ابعاد سواد رسانه‌ای که به همت فرهنگسرای رسانه سازمان فرهنگی اجتماعی ورزشی شهرداری اصفهان و انتشارات جهاد دانشگاهی و به مناسبت هفته کتاب و کتابخوانی برگزار شد، عمر آموزش جدی سواد رسانه‌ای در ایران را یک دهه دانست و گفت: با وجود مزایای رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی متأسفانه در کشورمان نیز از آن استفاده درستی نمی‌شود.

وی با اشاره به هزینه‌های فراوان برای آموزش سواد رسانه‌ای افزود: نتیجه این آموزش‌ها در مقایسه با پولی که برای آن صرف شده آن‌قدر ناچیز است که اصلاً به چشم نمی‌آید. از طرف دیگر جزء معدود کشورهایی هستیم که برای آموزش سواد رسانه‌ای هزینه می‌کنیم که البته بسیاری از این آموزش‌ها نه‌تنها مفید نیست بلکه حتی زیان‌بار بوده است.

این مدرس دانشگاه با انتقاد از کتاب سواد رسانه‌ای که در دوره متوسطه دوم تدریس می‌شود و ضعف علمی و راهبردی آن، گفت: سواد رسانه‌ای که در این کتاب از آن صحبت شده با نوعی سوء‌تفاهم درباره این مفهوم منتشر شده و از نظر راهبری نیز ضعیف است چون نوجوانان را به مقاومت و موضع‌گیری در برابر این آموزش‌ها وادار می‌کند.

شاه‌قاسمی با بیان اینکه دو نگاه آرمان‌شهرگرایانه و ویران‌شهرگرایانه به سواد مجازی وجود دارد، ادامه داد: این نگاه‌ها بسیار افراطی است؛ عده‌ای می‌گویند اینترنت ما را بدبخت کرده و در مقابل عده‌ای هم معتقدند اینترنت بشریت را نجات داده است.

به گفته وی، سواد رسانه‌ای دارای سه بلوک مهارت‌ها، ساختارهای دانش و طرح شخصی است. متأسفانه در سال‌های اخیر مهارت در کودکان و نوجوانان را به هوش تقلیل داده‌ایم. مغز در حدود 13 سالگی به بلوغ و تکامل می‌رسد اما یک نوجوان هر چه باهوش باشد چون تجربه ندارد فریب می‌خورد و به همین دلیل است که سلبریتی‌ها با فریب نوجوانان آنها را به ابزار و برده‌های بی‌جیره و مواجب خود تبدیل کرده‌اند.

مترجم کتاب سواد رسانه‌ای نوشته «جیمز پاتر» با بیان اینکه برای استفاده خوب از رسانه‌ها نیاز به دانش داریم، اضافه کرد: سینما زبان و نشانه‌هایی دارد و هر صحنه می‌تواند اشاره به برخی نشانه‌ها داشته باشد. عوام متوجه این نشانه‌ها نمی‌شوند اما اگر فردی ساختار دانش گسترده‌ای داشته باشد این نشانه‌ها را درک می‌کند.

شاه‌قاسمی با بیان اینکه تجربه به دانش انسان ساختار می‌دهد تا به راحتی فریب نخورد، تصریح کرد: این امر باعث می‌شود رسانه‌ها نتوانند به راحتی از ما استفاده کنند و ما هستیم که تلاش می‌کنیم از رسانه‌ها استفاده کنیم. بودجه رسانه‌ها به صورت مستقیم و غیرمستقیم از مردم تأمین می‌شود بنابراین حق داریم هر طور خواستیم از آنها استفاده کنیم اما این موضوع برعکس است.

او با اشاره به لزوم تقویت ساختارهای دانش برای تشخیص اخبار جعلی بیان کرد: بر اساس تجربه خود می‌توانیم صحت اخبار را درک کنیم یا دست‌کم بفهمیم چه بخشی از یک خبر راست یا دروغ است.

این مدرس دانشگاه با تأکید بر اهمیت فراوان بلوک سوم سواد رسانه‌ای یعنی طرح شخصی اظهار داشت: برای استفاده از رسانه‌ها مانند اینستاگرام و تلویزیون باید طرح شخصی داشته باشیم یعنی در بمباران محتواهای رسانه‌ای، به‌جای غرق شدن در آن که نتیجه‌ای جز خستگی هم ندارد، برای خود محدودیت زمانی تعیین کنیم و بدانیم قرار است از هر رسانه چه استفاده‌ای ببریم. پیش از آموزش سواد رسانه‌ای به فرزندان خود باید آنها را به صورت طبیعی پرورش دهیم یعنی باید با فرزندان خود گفت‌وگو و بازی کنیم نه اینکه پدر و مادر هرکدام مشغول استفاده از رسانه‌ها باشند.

شاه‌قاسمی تأکید کرد نوجوانان با وجود داشتن مهارت بالا فاقد ساختار دانش هستند و به دلیل نداشتن تجربه، طرح شخصی ندارند و به همین دلیل اتفاقات ناگواری در جامعه می‌افتد که بسیاری از ما از آنها خبر نداریم.

وی با بیان اینکه افراد کمتر از 18 سال نباید تلفن همراه داشته باشند، افزود: کمتر از 10 درصد از کودکان و نوجوانان زیر 18 سال از فضای مجازی خوب استفاده می‌کنند، بنابراین پسران باید از تلفن همراه پدر و دختران از تلفن همراه مادر استفاده کنند و به اندازه کافی سواد رسانه‌ای کسب کنند تا زمانی که به 18 سالگی رسیدند و تلفن شخصی داشتند، در این فضا فریب نخورند و دچار آسیب نشوند.

وی با بیان اینکه امروزه نوجوانان امکانات زیادی در اختیار دارند و هر کاری دوست دارند انجام می‌دهند اما می‌گویند حالشان بد است، گفت: نسل گذشته از خوشبختی لذت می‌برد و نوجوانی خوبی داشت اما نوجوانان امروزی بر لذت متمرکز شده‌اند و چون لذت برخلاف خوشبختی مقطعی است، حال آنها خوب نیست.

این مدرس دانشگاه با بیان اینکه هوش توانایی رسیدن از پیچیدگی به سادگی است، اضافه کرد: پیچیده‌ترین کار دنیا این است که دو انسان بتوانند بدون مشکل با هم حرف بزنند اما کودکان امروز قادر به گفت‌وگو با یکدیگر نیستند و ترجیح می‌دهند به جای بازی کردن با کودکان دیگر، تنها با تلفن‌های همراه خود سرگرم باشند و این یک زنگ خطر بزرگ است.

شاه‌قاسمی فراگیری اصول، فراگیری زبان و روایت، شکل‌گیری شَک، اکتشاف تجربی و تحسین انتقادی را سطوح سواد رسانه‌ای دانست و گفت: بالاترین سطح سواد رسانه‌ای مسئولیت‌پذیری اجتماعی است. کسی که به این سطح از سواد رسانه‌ای رسیده باشد می‌داند بهترین شیوه زندگی در جامعه، زندگی اخلاقی است. این فرد دیگران را رنج نمی‌دهد، کمتر رنج می‌کشد و فرد مفیدی برای جامعه است.

امتیاز :  ۰ |  مجموع :  ۰

برچسب ها

    6.0.9.0
    V6.0.9.0